OASE 91 Building Atmosphere is een belangrijke publicatie over hoe sfeer in architectuur wordt gecreëerd via materialiteit, detail en zintuiglijke waarneming. Met bijdragen van Peter Zumthor, Juhani Pallasmaa en Gernot Böhme is dit een essentieel referentiewerk binnen de hedendaagse architectuurtheorie.
In plaats van zich uitsluitend te richten op vorm of functie, onderzoekt dit nummer hoe architectuur wordt ervaren—hoe ruimte stemming, waarneming en lichamelijk bewustzijn beïnvloedt.
Sfeer wordt hierbij begrepen als een “tussenliggende” ruimtelijke kwaliteit (Gernot Böhme), en daarmee niet als een secundair effect, maar als een fundamentele ontwerpopgave.
Het werk van Peter Zumthor laat zien hoe materiaal, licht, geluid en schaal samen een zintuiglijke architectonische ervaring creëren. Juhani Pallasmaa breidt architectuur uit voorbij het visuele domein naar een volledig multisensorisch veld waarin tast, geluid, geur en lichamelijke waarneming een rol spelen.
Samen plaatsen deze perspectieven sfeer, materialiteit en belichaamde ervaring centraal in het architectonisch denken en handelen.
OASE 91 wordt veel gebruikt in architectuuropleidingen en onderzoekscontexten als kernbron over:
- architectonische sfeer en atmosfeer
- fenomenologie van ruimte
- zintuiglijk en materieel ontwerp
- belichaamde architectonische ervaring
- ontwerp- en architectuurtheorie
‘OASE 91. Building Atmosphere’ is een belangrijke publicatie die onderzoekt hoe sfeer in architectuur wordt geproduceerd via materialiteit, detail en zintuiglijke waarneming. Met bijdragen van Peter Zumthor, Juhani Pallasmaa en Gernot Böhme wordt dit nummer algemeen beschouwd als een essentieel referentiewerk binnen de hedendaagse architectuurtheorie.
In plaats van zich uitsluitend te richten op vorm of functie, onderzoekt deze uitgave hoe architectuur wordt ervaren—hoe ruimtes stemming, waarneming en lichamelijk bewustzijn beïnvloeden.
Sfeer als centraal architectonisch concept
Sfeer is een centraal begrip geworden binnen de architectuurtheorie en ontwerppraktijk. De filosoof Gernot Böhme definieert sfeer als een “tussenliggende” ruimtelijke kwaliteit die ontstaat tussen subject en object.
In OASE 91 wordt dit idee verkend in relatie tot architectonische productie, waarbij sfeer niet wordt gezien als een secundair effect, maar als een fundamentele ontwerpbepaling.
Peter Zumthor. Materialiteit en zintuiglijke ervaring
Architect Peter Zumthor staat bekend om zijn precieze en atmosferische benadering van architectuur, waarin materiaal, licht, geluid en schaal samen ruimtelijke ervaring creëren.
Zijn werk laat zien hoe architectonisch detail direct bijdraagt aan emotionele en zintuiglijke waarneming. In Building Atmosphere wordt Zumthors denken geplaatst binnen bredere theoretische discussies over belichaamde ervaring en materiële aanwezigheid.
Juhani Pallasmaa. De multisensoriële architectuur
Juhani Pallasmaa bekritiseert de dominantie van het zicht in de architectuur en stelt dat ruimte wordt ervaren via alle zintuigen.
OASE 91 bouwt hierop voort door te onderzoeken hoe tast, geluid, geur en lichamelijk bewustzijn het architectonisch begrip vormgeven. Dit perspectief verschuift de aandacht van visuele representatie naar geleefde ruimtelijke ervaring.
Gernot Böhme. De theorie van sferen
Het filosofische werk van Gernot Böhme biedt een theoretische basis om sfeer te begrijpen als een ruimtelijke conditie die menselijke waarneming beïnvloedt.
In dit nummer worden zijn concepten vertaald naar het architectonisch discours, wat instrumenten biedt om te begrijpen hoe sfeer bewust kan worden ontworpen en gestuurd.
Waarom OASE 91 belangrijk is
OASE 91 is een essentieel referentiewerk voor architecten, theoretici en studenten die werken met:
- architectonische sfeer en atmosfeer
- fenomenologie van ruimte
- materialiteit en zintuiglijk ontwerp
- ervaringsgerichte en belichaamde architectuur
- theoretische benaderingen van ontwerppraktijk
Het wordt veel gebruikt in architectuuropleidingen en onderzoeksomgevingen als kernbron binnen de architectuurtheorie.
